Na czym polega egzekucja z wynagrodzenia
Egzekucję z wynagrodzenia za pracę regulują art. 880 i następne KPC. Komornik nie odbiera pieniędzy od dłużnika osobiście. Wysyła zajęcie do pracodawcy, a pracodawca od tej chwili wypłaca dłużnikowi tylko część pensji. Zajętą część przekazuje komornikowi, a komornik rozlicza ją na rzecz wierzyciela.
Dla wierzyciela to jeden z najprostszych sposobów egzekucji. Pensja wpływa regularnie, więc nawet duży dług spłaca się po kawałku, miesiąc po miesiącu. Nie musisz znać rachunku dłużnika ani jego majątku. Wystarczy wiedzieć, gdzie pracuje.
Przepisy chronią część wynagrodzenia dłużnika. Komornik nie zajmuje całej pensji, a o tym, ile dokładnie można potrącić w danym miesiącu, decydują przepisy prawa pracy. Wyliczenie robi pracodawca, bo to on zna wysokość wynagrodzenia, składki i inne potrącenia. Ty nie musisz tego liczyć.
Co wpisać we wniosku o zajęcie wynagrodzenia
Zajęcie wynagrodzenia zaczyna się od wniosku do komornika. Pełny formularz z podpowiedziami opisuje strona wniosek egzekucyjny, a generator pod nagłówkiem przygotuje pismo w przeglądarce, bez konta. Do wniosku dołączasz tytuł wykonawczy, czyli wyrok albo nakaz zapłaty z klauzulą wykonalności (art. 797 § 1 KPC).
- 1
Świadczenie do wyegzekwowania
Wpisz należność główną, odsetki i koszty tak, jak wynikają z tytułu wykonawczego.
- 2
Dane pracodawcy
Podaj pełną nazwę pracodawcy, NIP i adres siedziby. Przy firmie wpisanej do KRS albo CEIDG sprawdź dane w rejestrze, żeby zajęcie trafiło pod właściwy adres.
- 3
Sposób egzekucji
Wskaż wprost egzekucję z wynagrodzenia za pracę. Wniosek i tak obejmuje inne sposoby poza nieruchomością (art. 799 § 1 KPC), ale wskazanie pracodawcy przyspiesza zajęcie.
- 4
Inne znane źródła
Jeśli znasz rachunek bankowy dłużnika albo innego płatnika, dopisz go. Komornik może zająć kilka źródeł naraz.
- 5
Wybór komornika
Dołącz oświadczenie o wyborze komornika, jeśli wybierasz kancelarię spoza właściwości miejscowej (art. 10 ustawy o komornikach sądowych).
Najważniejsza informacja we wniosku to nazwa i NIP pracodawcy. Bez nich komornik musi najpierw ustalić, gdzie pracuje dłużnik, a to wydłuża sprawę.
Jak ustalić, gdzie pracuje dłużnik
Korzystaj wyłącznie z legalnych źródeł. Nie podszywaj się pod nikogo i nie zdobywaj danych podstępem. Często wystarczy to, co już wiesz z waszych kontaktów.
- Dokumenty z umowy z dłużnikiem, korespondencja i informacje, które dłużnik sam podał przy zawieraniu umowy.
- Publiczne informacje, w których dłużnik występuje jako pracownik konkretnej firmy.
- Czynności komornika z urzędu. Gdy we wniosku nie wskażesz majątku, komornik ustala go z rejestrów i wzywa dłużnika do złożenia wykazu majątku (art. 801 § 1 KPC).
- Wykaz majątku, który dłużnik składa pod rygorem odpowiedzialności karnej (art. 801¹ KPC), i wyjawienie majątku przed sądem (art. 913 KPC).
- Zlecenie poszukiwania majątku, gdy czynności z urzędu nic nie dały. Opłata stała wynosi 100 zł (art. 801² KPC, art. 44 ustawy o kosztach komorniczych).
Rola pracodawcy po otrzymaniu zajęcia
Po doręczeniu zajęcia pracodawca dłużnika staje się płatnikiem w egzekucji. Co miesiąc wylicza część pensji, którą wolno zająć, i przekazuje ją komornikowi. Resztę wypłaca pracownikowi. Pracodawca odpowiada też komornikowi na pytania o zatrudnienie i wysokość wynagrodzenia, zgodnie z przepisami o egzekucji z wynagrodzenia.
Pracodawca nie może wypłacić dłużnikowi zajętej części. Jeśli to zrobi, naraża się na odpowiedzialność wobec wierzyciela. Gdy wiesz, że pracodawca nie przekazuje pieniędzy mimo zajęcia, napisz do komornika i poproś o wyjaśnienie. Przy dalszym zaniechaniu komornika możesz złożyć skargę w 7 dni (art. 767 § 4 KPC), opłata wynosi 50 zł.
Jeśli dłużnik zmieni pracę, zajęcie u starego pracodawcy przestaje przynosić wpłaty. Gdy poznasz nowego pracodawcę, przekaż komornikowi jego nazwę i NIP. Komornik wyśle wtedy zajęcie do nowego płatnika.
Zajęcie wynagrodzenia nie kończy się po jednej wpłacie. Trwa tak długo, aż dług razem z kosztami zostanie spłacony albo postępowanie zostanie umorzone. Co pewien czas sprawdzaj u komornika, ile wpłynęło i ile zostało do wyegzekwowania.
Ile kosztuje egzekucja z wynagrodzenia
Opłatę egzekucyjną pobiera komornik od dłużnika, z każdej wyegzekwowanej kwoty. Szczegóły stawek opisuje strona opłata egzekucyjna. Podstawę stanowi wartość świadczenia, bez kosztów zastępstwa prawnego i kosztów komorniczych tego postępowania (art. 23 ustawy o kosztach komorniczych).
| Sytuacja | Opłata | Kto płaci | Przepis |
|---|---|---|---|
| Komornik wyegzekwował pieniądze z pensji | 10 % wyegzekwowanej kwoty, nie mniej niż 200 zł | dłużnik | art. 27 ust. 1, art. 28 ustawy o kosztach komorniczych |
| Dłużnik wpłacił komornikowi w miesiąc od doręczenia zawiadomienia o wszczęciu | 3 %, nie mniej niż 150 zł | dłużnik | art. 27 ust. 2, art. 28 |
| Granice opłat stosunkowych w jednej sprawie | od 150 zł do 50 000 zł | dłużnik | art. 25 ust. 1 |
| Umorzenie egzekucji jako bezskutecznej | 150 zł pomniejszone o opłaty ściągnięte od dłużnika | wierzyciel | art. 29 ust. 4 |
Opłata egzekucyjna na liczbach
Przykład: dług według tytułu wynosi 12 000 zł. Komornik zajmuje pensję i w ciągu kilkunastu miesięcy wyegzekwuje całą kwotę. Opłata egzekucyjna wynosi 10 %, czyli 1 200 zł, i obciąża dłużnika.
Przykład: dłużnik po zawiadomieniu o wszczęciu wpłaca komornikowi cały dług 12 000 zł w ciągu miesiąca. Opłata spada do 3 %, czyli 360 zł.
Przykład: komornik wyegzekwował z pensji 1 500 zł. Dziesięć procent to 150 zł, ale przy egzekucji z wynagrodzenia opłata minimalna wynosi 200 zł, więc komornik pobiera 200 zł.
Wpłata dłużnika bezpośrednio do ciebie nie jest świadczeniem wyegzekwowanym (art. 27 ust. 3). Jeśli dłużnik zapłaci ci sam, poinformuj komornika, żeby wiedział, ile zostało do ściągnięcia.
Gdy pensja nie wystarcza na spłatę
Przy niskiej pensji albo kilku zajęciach naraz wpłaty mogą być małe. Wtedy połącz wynagrodzenie z innymi sposobami. Jeśli dłużnik ma oszczędności, pomoże egzekucja z rachunku bankowego. Jeśli nie wiesz o innym majątku, rozważ poszukiwanie majątku dłużnika przez komornika.
Pilnuj sprawy. Odpowiadaj na wezwania komornika i wpłacaj zaliczki, gdy o nie prosi. Jeśli przez 6 miesięcy od ostatniej czynności egzekucyjnej nie zrobisz nic w sprawie, komornik umarza postępowanie z urzędu (art. 824 § 1 pkt 4 KPC), a ciebie obciąża 5 % kwoty pozostałej do wyegzekwowania (art. 29 ust. 1 ustawy o kosztach komorniczych).
Pytania i odpowiedzi
- Czy komornik może zająć całą pensję dłużnika?
- Nie. Przepisy chronią część wynagrodzenia, a pracodawca wylicza, ile może przekazać komornikowi w danym miesiącu.
- Co muszę podać we wniosku o zajęcie wynagrodzenia?
- Najważniejsze są pełna nazwa pracodawcy, jego NIP i adres. Do wniosku dołączasz tytuł wykonawczy.
- Kto płaci opłatę egzekucyjną od pensji?
- Opłatę pobiera komornik od dłużnika. Wynosi 10 % wyegzekwowanej kwoty, nie mniej niż 200 zł, a 3 % przy wpłacie w miesiąc od zawiadomienia.
- Co zrobić, gdy dłużnik zmienił pracę?
- Przekaż komornikowi nazwę i NIP nowego pracodawcy. Komornik wyśle zajęcie pod nowy adres.
- Co, jeśli nie wiem, gdzie pracuje dłużnik?
- Złóż wniosek bez wskazania pracodawcy. Komornik ustala majątek z urzędu, a gdy to nic nie da, możesz zlecić poszukiwanie majątku za 100 zł.